ORI-ORO- AWON ISORI GBOLOHUN GEGE BI IHUN WON.
OSE KEJI
ORI-ORO- AWON ISORI GBOLOHUN GEGE BI IHUN WON.
Gbolohun-; ni ipede ti o kun to si ni ise ti on je.
Won fun gbolohun ede Yoruba ni oruko gege bi ise ti o n se.
Eyi ni awon gbolohun gege bi ihun won;
Gbolohun eleyo oro-ise
Gbolohun olopo-oro-ise
Gbolohun alakanpo
Gbólóhùn eleyo oro-ise-: ni gbolohun ti o maa n ni eyo oro ise kan
Apola oro oruko ati apola oro ise ni o maa n wa ninu gbolohun eleyo oro-lse
Apeere
Apola oro-oruko Apola oro-ise
Olu sun
Mo ra eran
Tisa na titi
Baba te eba.
Gbólóhùn olopo oro-ise-: eyi ni gbolohun ti o maa n ni ju oro-ise kan lo, o le je meji, meta tabi ju bee lo. Iye oro-ise ti o ba wa ninu gbólóhùn yii ni iye gbolohun ti a le ri fayo ninu re.
Apeere
- Omo naa gba ile baba mo tonitoni
- Omo naa gba ile baba
- Ile baba mo tonitoni
- Bolu sare lo ra aso
- Mama lo ra eran wa
Gbólóhùn -ase ni a maa n lo lati pase.
Gbolohun alakanpo-;eyi ni gbolohun ti a fi oro-asopo so awon gbolohun po mo ara won lati di eyo kan.okookan awon iso yii ni won le da duro.
ap
Ola wa
Ola ko ba mi
Ola wa sugbon ko ba mi.
Awon oro-asopo ni; ati, amo, sugbon,
Titi ati Folake n gbafe ni ita.
O ni aya sugbon ko lowo.
Igbelewon
Salaye awon gbolohun wonyi pelu apeere mejimeji fun ikookan
Gblolohun eleyo oro-ise
Gbolohun olopo oro-ise
Gbolohun alakanpo.
ASA
ORI-ORO-;ASO WIWO LAARIN OKUNRIN ATI OBINRIN
Aso wiwo-; je okan lara asa Yoruba ti o se pataki nitori pe ohun ni a fi n bo ihoho wa.
Bakan naa, aso wiwo maa n je ki a dun un wo ki oju wa si gun rege.
Orisiirisii aso ni awon Yoruba ni,ti ohun ti a n lo ikookan won fun si yato si ara won.
A pin awon aso Yoruba si
Aso ise
Aso iwole
Aso imurode
Iran Yoruba ki i wo aso idoti ,ohun ti won fi n pe won ni afinju niyi.Orisiirisii aso ni a ni ni ile Yoruba, aso obinrin yato si ti okunrin bee naa ni aso okunrin yato gedegbe si ti obinrin.Ni ile Yoruba obinrin ki I wo aso okunrin bee ni okunrin ko gbodo wo aso obinrin.
Aso okunrin Aso obinrin
Buba buba
Adiro iro
Dandoogo gele
Agbada iborun
Dansiki ipele
Sapara
Oyala
Sulia
Gbariye
Kafutaani
Kenbe
sooro
Atu
Kamu
Abeti aja
Origi/ ikori
Adiro
Ayipada ti o de baa so wiwo aye atijo
Orisiirisii ayipada ni o ti de baa so wiwo ni aye-ode oni,asa igbalode ti je ki imura ati iwoso yato si ti aye atijo.
Aso lo n basiri ara ju sugbon ni aye ode-oni aso to n fi ihoho awon odo han ni won n wo.
Ni aye atijo awon obinrin ki i wo sokoto.Oge odi sise ti so awon obinrin di eni ti on wo sokoto.
Aso ti won n wo ni aye ode-ni ni
Kootu
Seeti
Tai
Sokoto
Kaba
Sikeeeti
Igbelewon
1.Kin ni oge sise?
b.Daruko orisii ona ti a n gba soge laye atijo.
d. Daruko orisii aso okunrin ati obinrin marun-unmarun-un.
IWE AKATILEWA
Simplified Yoruba Language Literature and Culture bk 1 o.i 82-85,21-27.
ISE ASETILEWA
1.Ibo lo ti n bo je (a) Gbolohun alaye (b) Gbolohun ase (d) Gbolohun ibeere.
2. Gbogbo yin, e maa bo je (a) Gbolohun kani (b) gbolohun ibeere (d) gbolohun ase
3. Dandoogo je apeere aso---------- (a) omode (b) okunrin (d) obinrin
4. --------- ni a n pea so ti awon ode maa n wo lo si igbe (a) aso ode (b) gberi (d) jerugbe
5. Apeere aso ti a n wo laye ode-oni ni (a) iro (b) sikeeti (d) oyala
APA KEJI
-
- Salaye awon gbolohun yii pelu apeere mejimeji fun ikookan.
Gbolohun alakanpo
Gbolohun ase
Gbolohun ibeere.
2, Kin ni oge sise?
b.Daruko orisii ona ti a n gba soge ni aye atijo
d. Daruko orisii aso marun-un fun okunrin ati obinrin.